Από την Φλώρινα έως τη Μάνδρα – Οι θηριωδίες των ναζί στις 9 Αυγούστου 1943 και 1944

Τη φρίκη του ναζισμού αντιμετώπισε η περιοχή της Φλώρινας στις 9 Αυγούστου 1943, όταν όπως και σε άλλα σημεία της χώρας, οι κατοχικές δυνάμεις προχώρησαν σε εκτελέσεις – αντίποινα για να κάμψουν το φρόνημα των αγωνιζόμενων ενάντια στο στρατό κατοχής.

Προηγήθηκε στις 8 Αυγούστου 1943 ημέρα Κυριακή, ενέδρα αντιστασιακής ομάδας στον δημόσιο δρόμο Φλώρινας – Κλαδοράχης εναντίον Γερμανικού αποσπάσματος το οποίο αποτελούσαν δυο στρατιώτες, ένας μοτοσικλετιστής και ένας πολίτης. Εκεί σκοτώνεται ο οδηγός, ενώ οι δυο Γερμανοί και ο εφοριακός υπάλληλος Μίμης Παπαδόπουλος οδηγούνται στο δάσος ως αιχμάλωτοι.

Με το φόβο των αντιποίνων, ο πρόεδρος της Κλαδοράχης, Παναγιώτης Παπάς, ενημερώνει το Γερμανικό Φρουραρχείο Φλώρινας για το συμβάν, φοβούμενος αντίποινα. Επίσης ενημερώνει και τον Νομάρχη Φλώρινας, Κωνσταντίνο Μπόνη.

Η απόφαση των γερμανών είναι αντίποινα με απαγχονισμό 15 Ελλήνων για το θάνατο του Γερμανού στρατιώτη και αν δεν απελελευθερωθούν οι αιχμάλωτοι, την αύξηση των αντιποίνων στους 50 Έλληνες. Ο αριθμός δεν αυξήθηκε διότι απελευθερώθηκαν οι αιχμάλωτοι.

Φτιάχνεται και η λίστα των 15 όπου περιλαμβάνει συλληφθέντες από την περιοχή, αλλά και από κρατούμενους των Γερμανικών Φυλακών Φλώρινας. Ρόλο στις υποδείξεις της λίστας των μελλοθανάτων, φαίνεται να έπαιξαν και Βούλγαροι στρατιωτικοί που είχαν στοχοποιήσει πρόσωπα για την αντιστασιακή τους δράση.

Η εκτέλεση των 15 έγινε τα χαράματα της Δευτέρας 9 Αυγούστου 1943, με απαγχονισμό σε ενιαία δοκό η οποία στηρίχτηκε σε δύο δένδρα και οι απαγχονισθέντες, έμειναν κρεμασμένοι επί τρεις ημέρες προς παραδειγματισμό – εκφοβισμό, κατόπιν διαταγής του Γερμανικού Φρουραρχείου. Την ώρα της εκτέλεσης οι Γερμανοί έθεσαν σε λειτουργία τις μηχανές των αυτοκινήτων τους για να μην ακούγονται οι φωνές των θυμάτων τους.

Από την Φλώρινα έως τη Μάνδρα – Οι θηριωδίες των ναζί στις 9 Αυγούστου 1943 και 1944

Στη Μάνδρα

Ήταν 9 Αυγούστου του 1944 όταν οι σφαίρες του εκτελεστικού αποσπάσματος των ναζί, έκοβαν το νήμα της ζωής 50 Ελλήνων στη Μάνδρα Αττικής. Ήταν ένα από τα πολλά εγκλήματα πολέμου που έχουν γίνει στη χώρα μας.

Σε ετήσια βάση ο Δήμος Μάνδρας – Ειδυλλίας τιμά τους ήρωες που έπεσαν στο όνομα της Πατρίδας και της Ελευθερίας, βέβαια η τρέχουσα περίοδος με τις πυρκαγιές έχει δημιουργήσει διαφορετικά δεδομένα στην περιοχή. Πάντως όλα αυτά τα χρόνια η καθιερωμένη τελετή μνήμης γίνονταν στην Αγία Σωτήρα Μάνδρας, για να τιμηθούν οι 50 εκτελεσθέντες από τους Γερμανούς στις 9 Αυγούστου 1944. Ανάμεσά τους υπήρχαν και πέντε Μανδραίοι αγωνιστές, οι οποίοι όπως αναφέρει η δημοτική αρχή “με το παράδειγμά τους τιμούν τον τόπο και αποτελούν πρότυπο για όλες τις μετέπειτα γενιές”.

Tα ονόματα των πεσόντων:

  1. Ανδρεόπουλος Ανδρέας
  2. Αργαλιάς Ιωάννης
  3. Αρχοντάκης Μιχαήλ
  4. Βλάχος Γεώργιος
  5. Γεραλής Νικόλαος
  6. Γιακουμάτος Αθανάσιος
  7. Γιαλακίδης Γεώργιος
  8. Γιαννακόπουλος Θεμιστοκλής
  9. Γιαννούστος Χαράλαμπος
  10. Γιοσμάς Αναστάσιος
  11. Γυμνόπουλος Στέφανος
  12. Θεοδωρόπουλος Ιωάννης
  13. Καλογερίδης Βασίλειος
  14. Κανάς Αριστείδης
  15. Καντέρας Νικόλαος
  16. Κάπαρης Γεώργιος
  17. Καραμάνογλου Εμμανουήλ
  18. Κατσιόνης Αλέξανδρος
  19. Κυριλίδης Ορέστης
  20. Κόλλιας Πλάτων
  21. Κολοβέντζος Αναστάσιος
  22. Κοτζιάς Δημήτριος
  23. Κριεκούκης Χρήστος
  24. Κυλάφης Περικλής
  25. Λιανόπουλος Νικόλαος
  26. Μαρμαράς Δημήτριος
  27. Μαρούγκας Αναστάσιος
  28. Μαρτσάκης Ανδρέας
  29. Μενιδιάτης Αλέξανδρος
  30. Μπέλλος Χρήστος
  31. Νικολαΐδης Νικόλαος
  32. Ντελής Άγγελος
  33. Ξαμπέλας Δημήτριος
  34. Οικονομίδης Αλέξανδρος
  35. Παλασάκης Βασίλειος
  36. Πανταζόπουλος Βασίλειος
  37. Παντουφλάς Λεωνίδας
  38. Παπαγιαννάκος Ιωάννης
  39. Παπαϊωάννου Γεώργιος
  40. Πασσιανίδης Ευγένιος
  41. Πάστρας Ιωάννης
  42. Πατάλας Παναγιώτης
  43. Ρουκουτάκης Αγησίλαος
  44. Σαραντάκης Νικόλαος
  45. Σουλιώτης Αλέξανδρος
  46. Σπυρόπουλος Φώτης
  47. Στεφανίδης Στέφανος
  48. Στεφανόπουλος Αχιλλέας
  49. Υπαντίδης Αριστείδης
  50. Υφαντής Κωνσταντίνος

Πηγή: ertnews.gr