Η μάχη του Καποδίστρια για την Δυτική Ελλάδα και ιδιαίτερα για την Αιτωλοακαρνανία

Αθήνα.- Ο Καποδίστριας όταν έφθασε στην Ελλάδα το 1828, ίσως την μεγαλύτερη διπλωματική πολιτική και στρατιωτική μάχη την έδωσε για την Δυτική Ελλάδα και ιδιαίτερα για την Αιτωλοακαρνανία, πράγμα που δεν είναι αρκετά γνωστό. Ως έμπειρος διπλωμάτης γνώριζε ότι στα ξένα ανακτοβούλια συζητούσαν για ένα πολύ μικρό ελληνικό κράτος. Παράλληλα υπήρχαν σοβαρές ενστάσεις των Βρετανών, για την ένταξη της Αιτωλοακαρνανίας στα σύνορα του νεοσύστατου Ελληνικού κράτους. Μια ιστορία που δεν είναι ιδιαίτερα γνωστή ούτε έχει ερευνηθεί συστηματικά. Αυτό επιχειρεί με το βιβλίο της η δημοσιογράφος Κική Παππά, που είναι αποτέλεσμα μεταπτυχιακής διατριβής στην ιστορία με τίτλο Καποδίστριας ο Ελευθερωτής της Δυτικής Στερεάς Ελλάδος. «Η συμβολή της απελευθέρωσης της Βόνιτσας στη διεύρυνση των συνόρων του Ελληνικού κράτους». Εκδόσεις Γκοβόστη.

Η παρουσίαση του Βιβλίου έγινε στις 6 Νοεμβρίου στις 7μμ στην ΕΣΗΕΑ με ομιλητές την πολιτικό Άννα Διαμαντοπούλου τους καθηγητές Πανεπιστημίου Αντώνη Κλάψη και Ανδρέα Καστάνη και τον αντιπρόεδρο του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ δημοσιογράφο Γιώργο Λιάνη. Το συντονισμό της συζήτησης έκανε ο δημοσιογράφος Κωστής Τσιακανίκας

Ο ρόλος των Βρεταννών

Οι Βρετανοί δεν ήθελαν για γεωπολιτικούς λόγους ένα μεγάλο Ελληνικό Κράτος ,- λαού ναυτικών,- αλλά προτιμούσαν ένα πρόπλασμα κράτους με την Πελοπόννησο και τις Κυκλάδες. Σωστά ο Καποδίστριας στις επιστολές του έγραφε με πικρία, ότι επιθυμούν «ένα όγδοο νησί των Ιονίων». Πολιτικά δεν ήθελαν την Αιτωλοακαρνανία στα σύνορα καθώς γειτνίαζε με τα Ιόνια νησιά που τότε ήταν κτίση τους. Τέλος και για λόγους εμπορικούς. Δεν επιθυμούσαν το εμπόριο από τα Επτάνησα να μεταφερθεί στη Βόνιτσα, που ήταν εμπορικό λιμάνι με τελωνείο και μεγάλο όγκο συναλλαγών.

Ο εξαιρετικός διπλωμάτης Καποδίστριας τα γνώριζε όλα αυτά και εκμεταλλευόμενος τον Ρωσοτουρκικό πόλεμο , προσπάθησε να δημιουργήσει τετελεσμένα στην περιοχή που δύσκολα θα μπορούσαν να αγνοηθούν, ώσπου να αρχίσει η διάσκεψη του Λονδίνου. Πριν ακόμη φθάσει στην Ελλάδα έστειλε τον Ρίχαρντ Τσώρτς να δημιουργήσει στρατόπεδο στο Δραγαμέστο(σημερινό (Αστακό) και αρχίζοντας περιφερειακά από το Ξηρόμερο, να απελευθερώσει τον Αμβρακικό Κόλπο, την Βόνιτσα και το Μακρυνόρος. Με αυτόν τον τρόπο έκοβε επί της ουσίας για τους Οθωμανούς της Άρτας της Πρέβεζας και των Ιωαννίνων τον χερσαίο και θαλάσσιο δρόμο που κατέβαινε προς Αγρίνιο Ναύπακτο, Μεσολόγγι, ισχυρά φρούρια που στην συνέχεια αναγκάστηκαν να παραδοθούν σχεδόν αναίμακτα.

Η Αιτωλοακαρνανία μπήκε στα σύνορα του Ελληνικού κράτους το 1829 με τη συνθήκη της Ανδριανουπόλεως, αλλά το 1830 οι Βρετανοί έκαναν την ρελάνς προτείνοντας εθνική ανεξαρτησία για την Ελλάδα αλλά ως αντάλλαγμα η Αιτωλοακαρνανία πήγε ξανά στους Οθωμανούς.

Ο Καποδίστριας χαιρέτησε ως όφειλε την Ανεξαρτησία και «έπαιζε» καθυστέρηση για την ανταλλαγή των πληθυσμών, ώσπου άλλαξε η κυβέρνηση στη Βρετανία και ο νέος υπουργός των Εξωτερικών Πάλμεστον τον ειδοποίησε μυστικά ότι θα αλλάξουν ξανά τα σύνορα, να μην προχωρήσει σε ανταλλαγή πληθυσμών. Ο Κυβερνήτης δολοφονήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1831, αλλά ακόμη και με το αίμα του «υπέγραψε» τα όρια που έθεσε εξ αρχής στη διάσκεψη του Πόρου. Η χώρα ήταν ξανά στα πρόθυρα εμφυλίου και κανένας ξένος πρίγκηπας, ούτε ο πατέρας του Όθωνα ήθελαν μια Ελλάδα με περιορισμένα σύνορα. Έτσι με το πρωτόκολλο του Λονδίνου το 1832 , ο νομός της Αιτωλοακαρνανίας εντάχθηκε οριστικά στο Ελληνικό Κράτος.