Τη νομοθετική αναγνώριση της ελληνικής εθνικής μειονότητας στην Πολωνία συζήτησε η Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Αποδήμου Ελληνισμού της Βουλής

Νέα δικαιώματα για τους Έλληνες της Πολωνίας φέρνει η επίσημη αναγνώρισή τους ως εθνικής μειονότητας, ενισχύοντας τη γλώσσα, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.

Η ιστορική νομοθετική αναγνώριση της ελληνικής εθνικής μειονότητας από την Πολωνία, που πραγματοποιήθηκε στις 11 Ιουνίου 2026, βρέθηκε στο επίκεντρο συνεδρίασης της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Αποδήμου Ελληνισμού της Βουλής, παρουσία μελών της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Πολωνίας – Ελλάδας, εκπροσώπων της ελληνικής ομογένειας και βουλευτών της αντίστοιχης ελληνικής ομάδας φιλίας.

Η απόφαση του πολωνικού κράτους δημιουργεί νέο θεσμικό πλαίσιο για την προστασία της ελληνικής πολιτιστικής ταυτότητας, τη διδασκαλία της γλώσσας και τη χρηματοδότηση δράσεων της ομογένειας, αναγνωρίζοντας επίσημα μια κοινότητα με ιστορική παρουσία αιώνων στη χώρα.

Φόρτωμας και Λοβέρδος: Ιστορική δικαίωση για τον ελληνισμό της Πολωνίας

Ο πρόεδρος της Επιτροπής Αποδήμου Ελληνισμού, Φίλιππος Φόρτωμας, χαρακτήρισε την αναγνώριση εξαιρετικά σημαντική εξέλιξη για τον ελληνισμό της Διασποράς και ιστορική δικαίωση για τους Έλληνες που ζουν στην Πολωνία.

Όπως επισήμανε, η θεσμική κατοχύρωση ενισχύει την ελληνική γλώσσα, την πολιτιστική ταυτότητα και την ιστορική κληρονομιά της κοινότητας, δημιουργώντας νέες δυνατότητες εκπροσώπησης και ανάπτυξης της παρουσίας της στην πολωνική κοινωνία.

«Θέλω να αποδώσω τα εύσημα σε όλους όσοι και όσες εργάστηκαν πολύ συστηματικά, από την ελληνική πλευρά, στην Πολιτεία, το Διπλωματικό Σώμα, καθώς και στους ανθρώπους της Ομογένειας, που έχουμε πολλούς σήμερα κοντά μας, για να γίνει πραγματικότητα αυτή η πολύ σημαντική προσπάθεια», ανέφερε.

Από την πλευρά του, ο υφυπουργός Εξωτερικών, αρμόδιος για θέματα Απόδημου Ελληνισμού, Γιάννης Λοβέρδος, υπογράμμισε τη σημασία της απόφασης, επισημαίνοντας ότι η αναγνώριση της 11ης Ιουνίου 2026 αποτελεί ουσιαστικό βήμα για την πλήρη ενσωμάτωση των ομογενών στη δεύτερη πατρίδα τους.

«Είμαστε ιδιαίτερα χαρούμενοι, διότι αυτή η θεσμική αλλαγή έτυχε ευρείας διακομματικής υποστήριξης στο Κοινοβούλιο της Πολωνίας», σημείωσε.

Ο υφυπουργός τόνισε ότι το νέο καθεστώς κατοχυρώνει την προστασία της ιστορικής παρουσίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς των Ελλήνων, ενώ δημιουργεί προϋποθέσεις για ισχυρότερη συμμετοχή τους στην κοινωνική, πολιτιστική και πολιτική ζωή της Πολωνίας.

Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι το υπουργείο Εξωτερικών θα συνεχίσει να στηρίζει εκπαιδευτικές και πολιτιστικές πρωτοβουλίες για τη διάδοση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού, τόσο μεταξύ των ομογενών όσο και στους Πολωνούς φιλέλληνες.

Στη διπλωματική διάσταση της απόφασης αναφέρθηκε ο Στέλιος Χουρμουζιάδης, πληρεξούσιος υπουργός Β΄ και προϊστάμενος της Διεύθυνσης Α1 Ευρωπαϊκών Χωρών του υπουργείου Εξωτερικών, χαρακτηρίζοντας την αναγνώριση επιστέγασμα συστηματικών προσπαθειών και συνεργασίας με την πολωνική πρεσβεία, αλλά και της ενεργού συμμετοχής των Ελλήνων της Διασποράς στην κοινωνική ζωή της χώρας.

Πολωνική Βουλή: Μόνο 20 βουλευτές καταψήφισαν την αναγνώριση

Ιδιαίτερη σημασία είχε η παρέμβαση της προέδρου της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Πολωνίας – Ελλάδας, Βάντα Νοβίτσκα (Wanda Nowicka), η οποία, με την ιδιότητά της ως προέδρου της Επιτροπής Μειονοτήτων του πολωνικού Κοινοβουλίου, ανέλαβε την πρωτοβουλία για τη νομοθετική ένταξη των Ελλήνων στις αναγνωρισμένες μειονότητες.

Η Νοβίτσκα επισήμανε ότι η απόφαση συγκέντρωσε ευρεία κοινοβουλευτική υποστήριξη, καθώς, όπως ανέφερε, από τα 460 μέλη της πολωνικής Βουλής μόλις 20 ψήφισαν κατά.

Εξήγησε επίσης ότι το πολωνικό κράτος αναγνωρίζει συνολικά δέκα μειονότητες, τέσσερις από τις οποίες είναι εθνικές, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε.

Η νέα θεσμική ιδιότητα συνεπάγεται συγκεκριμένα δικαιώματα για την ελληνική κοινότητα, με σημαντικότερο την υποχρέωση της πολωνικής κυβέρνησης να παρέχει χρηματοδότηση στις αναγνωρισμένες μειονότητες.

Παράλληλα, δημιουργούνται δυνατότητες για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στα πολωνικά σχολεία και τη συστηματικότερη προώθηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.

«Μπορεί η ελληνική γλώσσα να διδάσκεται στα πολωνικά σχολεία. Η ελληνική μειονότητα μπορεί να διαδίδει, να καλλιεργεί την εθνική ταυτότητά της, τον πολιτισμό της», υπογράμμισε.

Στην πολυπολιτισμική παράδοση της Πολωνίας αναφέρθηκε ο επιτετραμμένος της Πολωνικής Δημοκρατίας στην Ελλάδα, Βόιτσεχ Πονικιέφσκι (Wojciech Ponikiewski), παρουσιάζοντας τη μακραίωνη παρουσία ελληνικών κοινοτήτων στη χώρα.

Στάθηκε ιδιαίτερα στη δραστηριότητα των Ελλήνων εμπόρων από τον Μεσαίωνα, αλλά και στη συμβολή των προσφύγων που εγκαταστάθηκαν στην Πολωνία μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, συμμετέχοντας στην κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξή της.

Από τον Μεσαίωνα στους πρόσφυγες του Εμφυλίου

Ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Ελλάδας – Πολωνίας, Σπυρίδων Κουλκουδίνας, υπογράμμισε ότι η αναγνώριση δημιουργεί νέες δυνατότητες για την ελληνική κοινότητα, ιδιαίτερα στους τομείς της εκπαίδευσης, της πολιτιστικής δραστηριότητας και της διατήρησης της γλώσσας.

Όπως ανέφερε, η ιστορία των Ελλήνων στην Πολωνία συνδέεται με την παρουσία λογίων, επιστημόνων και ανθρώπων του πολιτισμού, οι οποίοι συνέβαλαν στη δημιουργία ισχυρών δεσμών μεταξύ των δύο λαών.

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η εγκατάσταση χιλιάδων Ελλήνων μετά τον ελληνικό Εμφύλιο Πόλεμο, όταν πρόσφυγες βρήκαν στην Πολωνία έναν νέο τόπο διαμονής, εργασίας και δημιουργίας.

Οι οικογένειες αυτές εντάχθηκαν σταδιακά στην πολωνική κοινωνία, δημιούργησαν επαγγελματικές και οικογενειακές εστίες και εκπαίδευσαν τα παιδιά τους, διατηρώντας παράλληλα ζωντανή τη γλώσσα, τις παραδόσεις και τη συλλογική τους μνήμη.

«Γιατί μια εθνική κοινότητα διατηρείται όταν μπορεί να μεταφέρει τη γλώσσα, τον πολιτισμό και τις αξίες στις επόμενες γενιές», επισήμανε ο Κουλκουδίνας, υπογραμμίζοντας ότι η αναγνώριση προσφέρει πλέον τα θεσμικά εργαλεία για τη συνέχιση αυτής της ιστορικής παρουσίας.

Στην ίδια κατεύθυνση, τόνισε ότι η δυνατότητα των ομογενών να αποτελούν δημιουργικό μέρος της κοινωνίας στην οποία ζουν, χωρίς να χάνουν την πολιτιστική τους ταυτότητα, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά του ελληνισμού της Διασποράς.

Αναλυτική ιστορική αναδρομή στην παρουσία των Ελλήνων στα εδάφη της σημερινής Πολωνίας, ήδη από τον 10ο αιώνα μ.Χ., πραγματοποίησε ο ιστορικός Μίροσλαβ Γιαν Ντιμάρσκι (Miroslaw Jan Dymarski), του Ινστιτούτου Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου του Βρότσλαβ.

Η παρουσία των ελληνικών κοινοτήτων στη Βουλή

Στη συνεδρίαση συμμετείχαν εκπρόσωποι ελληνικών συλλόγων από διαφορετικές περιοχές της Πολωνίας, παρουσιάζοντας την ιστορική πορεία, τη σημερινή δραστηριότητα και τα επιτεύγματα των ομογενειακών οργανώσεων.

Μεταξύ αυτών ήταν ο Μιχάλης Χρυσουλίδης, καθηγητής της Ακαδημίας Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου του Βρότσλαβ και πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων στην Πολωνία «Οδυσσέας», ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Διονύσιος Στούρης, ο πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων στη Γδύνια, Γεώργιος Ορφανός, και η πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Δυτικής Πομερανίας, Αικατερίνη Ευαγγέλου.

Μέσω τηλεδιάσκεψης από την Πολωνία παρενέβησαν η Ευδοξία Παπουτσή-Βλαντίκα, πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων στην Κρακοβία, η Δέσποινα Καγκελίδου, πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων του Λοτζ «Στάθης Ιερόπουλος» – «Νέο Λιμάνι», και ο Μιχάλης Συμεωνίδης, εκπρόσωπος της Ελληνικής Κοινότητας της Βαρσοβίας.

Στη συζήτηση τοποθετήθηκαν επίσης οι βουλευτές Γιώργος Νικητιάδης, Μάξιμος Χαρακόπουλος, Σταύρος Μιχαηλίδης, Ιωάννης Τσιμάρης, Ιωάννης Δελής, Σοφία Χάιδω Ασημακοπούλου και Γεωργία Κεφάλα, καθώς και μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Ελλάδας – Πολωνίας.

Η επίσημη αναγνώριση της ελληνικής εθνικής μειονότητας σηματοδοτεί μια νέα περίοδο για την ομογένεια της Πολωνίας, καθώς προσφέρει θεσμική κατοχύρωση και δυνατότητες κρατικής υποστήριξης σε μια κοινότητα με βαθιές ιστορικές ρίζες. Το επόμενο βήμα αφορά την πρακτική αξιοποίηση των νέων δικαιωμάτων, ώστε η ελληνική γλώσσα και η πολιτιστική κληρονομιά να μεταβιβαστούν στις νεότερες γενιές των Ελλήνων της χώρας.

ΠΗΓΗ: https://www.tomanifesto.gr/polonia-istoriki-anaghnwrisi-tis-ellinikis-meionotitas-259764

Φωτό: Οι μετέχοντες στην ειδική συνεδρίαση της Επιτροπής Απόδημου Ελληνισμού για την αναγνώριση της ελληνικής μειονότητας στην Πολωνία.

Φωτογραφία: ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ/ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ/ΦΡΟΣΩ ΚΑΝΕΛΛΙΔΟΥ