Η μάχη για την ελληνική γλώσσα στην Αυστραλία

Του Σωτήρη Χατζημανώλη

Πηγή: Νέος Κόσμος

H διάσωση των Ελληνικών Σπουδών είναι μια σημαντική μάχη. Όμως ο αγώνας για το μέλλον της ελληνικής γλώσσας στην Αυστραλία μόλις αρχίζει.

Την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές, η Ετήσια Γενική Συνέλευση της Ελληνικής Κοινότητας Μελβούρνης δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί.

Οι τελευταίες εξελίξεις γύρω από την κατεύθυνση Advanced Major (προχωρημένου επιπέδου εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας) του Πανεπιστημίου La Trobe δημιουργούν συγκρατημένη αισιοδοξία ότι ενδέχεται να ανοίγει ένας νέος δρόμος συνεργασίας.

Οι δημόσιες τοποθετήσεις όλων των εμπλεκομένων δείχνουν πως, τουλάχιστον αυτή τη φορά, επικρατεί η διάθεση να μπουν στην άκρη οι διαφωνίες και να αναζητηθεί μια κοινά αποδεκτή λύση.

Αυτό από μόνο του είναι θετικό.

Αν η Γενική Συνέλευση επιβεβαιώσει αυτό το πνεύμα ενότητας και συνεργασίας, τότε η παροικία θα έχει αποδείξει ότι όταν ο Ελληνισμός της Αυστραλίας αφήνει στην άκρη προσωπικές αντιπαραθέσεις και οργανωτικούς ανταγωνισμούς, μπορεί να υπερασπίζεται αποτελεσματικά όσα πραγματικά έχουν αξία.

Η πρωτοβουλία της Ελληνικής Κοινότητας Μελβούρνης να δεσμευθεί για τη χρηματοδότηση της κατεύθυνσης Advanced Major, η κινητοποίηση της Συμμαχίας «Φάρος», η προσπάθεια των ανθρώπων του Προγράμματος Ελληνικών Σπουδών και η συμμετοχή πολλών οργανισμών και μελών της παροικίας αποδεικνύουν ότι η ενότητα εξακολουθεί να αποτελεί τη μεγαλύτερη δύναμή μας.

Ακόμη κι αν σωθεί η εν λόγω κατεύθυνση στο La Trobe – και όλοι ευχόμαστε να σωθεί – το μεγαλύτερο πρόβλημα παραμένει μπροστά μας.

Το πρόβλημα λέγεται μέλλον της ελληνικής γλώσσας στην Αυστραλία.

Αν συνεχίσει να αποδυναμώνεται η ελληνόγλωσση εκπαίδευση στα νηπιαγωγεία, στα δημοτικά, στα γυμνάσια, στα λύκεια και στα απογευματινά σχολεία, αν συνεχίσει να μειώνεται η χρήση της Ελληνικής μέσα στα σπίτια των ομογενών, τότε καμία πανεπιστημιακή επιτυχία δεν θα μπορέσει να αναστρέψει την πορεία.

Η πραγματικότητα είναι ήδη μπροστά μας.

Κάθε χρόνο λιγότερα παιδιά επιλέγουν να μάθουν Ελληνικά.

Πολλά σχολεία δυσκολεύονται να συγκροτήσουν τμήματα.

Οι εκπαιδευτικοί της ελληνικής γλώσσας λιγοστεύουν.

Η τρίτη και η τέταρτη γενιά Ελληνοαυστραλών μεγαλώνει σε ένα αγγλόφωνο περιβάλλον όπου η διατήρηση της γλώσσας μας απαιτεί συνειδητή προσπάθεια και όχι απλώς καλή πρόθεση.

Αυτό δεν είναι πρόβλημα ενός πανεπιστημίου ή ενός οργανισμού.

Δεν είναι ευθύνη μόνο της Ελληνικής Κοινότητας ή της Εκκλησίας.

Είναι υπόθεση ολόκληρης της παροικίας.

Για πολλά χρόνια μάθαμε να αντιδρούμε μόνο όταν ξεσπά μια κρίση. Κάθε φορά που απειλείται ένα πρόγραμμα, κινητοποιούμαστε, συγκεντρώνουμε χρήματα, οργανώνουμε εκστρατείες και τελικά καταφέρνουμε να το διασώσουμε.

Αυτό, όμως, δεν μπορεί να αποτελεί στρατηγική.

Η ελληνική γλώσσα χρειάζεται έναν κοινό σχεδιασμό που να ενώνει όλους τους φορείς της παροικίας και να ξεκινά από την προσχολική ηλικία, να συνεχίζεται στο σχολείο και να ολοκληρώνεται στο πανεπιστήμιο.

Χρειάζεται περισσότερους εκπαιδευτικούς.

Χρειάζεται σύγχρονα προγράμματα διδασκαλίας.

Χρειάζεται αξιοποίηση της τεχνολογίας.

Χρειάζεται στήριξη των οικογενειών που επιλέγουν να μεγαλώσουν τα παιδιά τους δίγλωσσα.

Πάνω απ’ όλα, όμως, χρειάζεται να επιστρέψει η ελληνική γλώσσα στο ελληνικό σπίτι.

Γιατί εκεί κερδίζεται ή χάνεται η μεγαλύτερη μάχη.

Καμία κοινότητα δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον ρόλο της οικογένειας. Αν τα παιδιά δεν ακούσουν Ελληνικά από τους γονείς και τους παππούδες τους, δύσκολα θα αγαπήσουν τη γλώσσα αργότερα μέσα στην τάξη.

Η κρίση γύρω από το La Trobe ίσως αποδειχθεί τελικά μια πολύτιμη αφύπνιση.

Ίσως είναι η ευκαιρία να σταματήσουμε να συζητούμε μόνο για τη διάσωση μίας συγκεκριμένης κατεύθυνσης σπουδών και να αρχίσουμε να σχεδιάζουμε σοβαρά το μέλλον της ελληνικής γλώσσας στην Αυστραλία.

Γιατί η γλώσσα μας δεν είναι απλώς ένα ακόμη σχολικό μάθημα.

Είναι η ιστορία μας.

Είναι ο πολιτισμός μας.

Είναι η ταυτότητά μας.

Είναι η γέφυρα που ενώνει τις γενιές του Ελληνισμού της Αυστραλίας με τις ρίζες τους.

Η μάχη για το La Trobe είναι σημαντική.

Δεν πρέπει, όμως, να είναι η τελευταία.

Πρέπει να αποτελέσει την αφετηρία μιας μεγάλης, συντονισμένης προσπάθειας για τη διατήρηση και την αναγέννηση της ελληνικής γλώσσας σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και σε κάθε ελληνικό σπίτι.

Γιατί το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν θα σωθεί το πρόγραμμα του La Trobe.

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν, σε είκοσι ή τριάντα χρόνια από σήμερα, θα υπάρχουν αρκετοί νέοι Ελληνοαυστραλοί που θα θέλουν — και θα μπορούν — να σπουδάζουν, να γράφουν, να διαβάζουν και να ονειρεύονται στα ελληνικά.

Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα της παροικίας.

Και αυτό είναι ένα στοίχημα που δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε.