Η ένταση στα ελληνοτουρκικά και το πολιτικό τοπίο

Την επίπτωση στο εγχώριο πολιτικό σκηνικό της νέας κρίσης στα ελληνοτουρκικά, που πυροδοτεί η απόφαση της Άγκυρας να προχωρήσει στην ανακήρυξη θαλάσσιων πάρκων με όρους που παραβιάζουν τις πρόνοιες του Διεθνούς Δικαίου, επιχειρούν να «διαβάσουν» τα πολιτικά κόμματα. Για την κυβέρνηση η εξέλιξη δεν ήταν ασφαλώς η πλέον ευχάριστη, καθώς τα εθνικά θέματα βρίσκονται ψηλά στα ενδιαφέροντα των πολιτών και είναι επίσης ένα πεδίο που η αντιπολίτευση παγίως επιδιώκει να αξιοποιήσει για να αποκομίσει οφέλη. Έτσι, στο πλαίσιο μιας παρατεταμένης προεκλογικής εκστρατείας δεν είναι ότι καλύτερο να κυριαρχούν συνθήκες έντασης στο μέτωπο με την Άγκυρα, η οποία φαίνεται, πάντως, ότι κινείται σταθερά το τελευταίο διάστημα σε αυτή τη γραμμή. Η στάση αυτή τροφοδοτεί συνεχώς την κριτική που ασκείται στην κυβέρνηση για τις επιλογές στην εξωτερική πολιτική.

Στη δεδομένη συγκυρία υπάρχουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στο πολιτικό σκηνικό, που καθιστούν εξαιρετικά απαιτητική τη διαχείριση σκηνικού έντασης με την Τουρκία. Η κυβερνητική παράταξη προσπαθεί σταθερά να περιορίσει τις διαρροές προς τα δεξιά και να καταφέρει να συγκρατήσει πιθανές απώλειες από το στενό παραταξιακό και πιο συντηρητικό ακροατήριο. Ένα ακροατήριο του οποίου αυθεντικός εκφραστής διεκδικεί να εμφανιστεί ο Αντώνης Σαμαράς. Ο πρώην πρωθυπουργός, που ασκεί σταθερά τα τελευταία χρόνια σκληρή κριτική στην κυβέρνηση κάνοντας λόγο για πολιτική κατευνασμού απέναντι στην Άγκυρα, έσπευσε να αξιοποιήσει την εξέλιξη με τα θαλάσσια πάρκα ως δικαίωση όσων εδώ και καιρό λέει για τις επιλογές στην εξωτερική πολιτική. Σε υψηλούς τόνους μιλούν και τα κόμματα στα δεξιά της Ν.Δ., που παραδοσιακά επενδύουν στην ατζέντα των εθνικών θεμάτων για να προσελκύσουν το εκλογικό ακροατήριο. Κριτική, ασφαλώς, εισπράττει η κυβέρνηση και από τα υπόλοιπα κόμματα, καθώς από το σύνολο του πολιτικού φάσματος  αξιοποιούνται ανάλογες κρίσεις για την ανάδειξη των θέσεών τους για τα εθνικά θέματα.

Αυτό που δεν μπορεί να αποτιμηθεί για την ώρα είναι πόσο μπορούν να επηρεάσουν τους εσωτερικούς συσχετισμούς δυνάμεων στο κυβερνών κόμμα οι τρέχουσες εξελίξεις στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής. Κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί λιγότερο ή περισσότερο προσεκτικές επιφυλάξεις έναντι της πολιτικής των «ήρεμων νερών». Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, τον περασμένο Μάιο, μιλώντας σε εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών, είχε αναφέρει ότι «Δεν ανήκω σε αυτούς που έχουν πιστέψει το αφήγημα των “ήρεμων νερών”», δίνοντας ένα στίγμα αποστασιοποίησης.

Από την πλευρά της κυβέρνησης, είναι κεντρική η εκτίμηση ότι σε σημαντικό βαθμό οι κινήσεις που γίνονται από την τουρκική πλευρά αποτελούν αντίδραση σε ενέργειες που έχουν προηγηθεί από ελληνικής πλευράς. Σε κάθε περίπτωση, η απάντηση σε όσους ασκούν κριτική έχει διατυπωθεί και δημοσίως με παλαιότερες αφορμές και επαναλαμβάνεται τώρα. Ότι η παρούσα κυβέρνηση έχει κάνει στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής πολλά περισσότερα από όσα έχουν γίνει εδώ και δεκαετίες. Με συγκεκριμένες αναφορές στην επέκταση των χωρικών υδάτων στο Ιόνιο στα 12 ναυτικά μίλια, τη συμφωνία με την Αίγυπτο για την οριοθέτηση ΑΟΖ, την ανακήρυξη εθνικών θαλάσσιων πάρκων σε Ιόνιο και νότιες Κυκλάδες, τις έρευνες για υδρογονάνθρακες στη θαλάσσια περιοχή νοτίως της Κρήτης, τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό. Επιπλέον, από την κυβέρνηση θέτουν παγίως το ερώτημα της σύγκρισης όσων λέγονται σήμερα από εκείνους που ασκούν κριτική έχοντας στο παρελθόν βρεθεί στο τιμόνι της χώρας, με όσα έκαναν όταν βρίσκονταν στην εξουσία.